PODTORUŃSKA WIEŚ CZYLI STAWKI 100 LAT TEMU

Dzięki wydawcy Stadtplan von Thorn und Umgebung czyli mapy i pierwszego przewodnika po Toruniu i okolicach z roku 1903, którym był znany toruński przedsiębiorca budowlany Reinhard Uebrick, budowniczy wielu toruńskich obiektów, a także dzięki zbiorom Biblioteki Uniwersyteckiej UMK i uprzejmości dziennika „Nowości” możemy pokazać zainteresowanym fragment tej mapy obejmujący obszar dawnej wsi Stawki.

Mapa ta co prawda nie jest zbyt dokładna, ale oddaje wiele szczegółów istotnych dla funkcji przewodnika oraz pozwala zorientować się w ogólnym układzie przestrzennym miasta i okolic. Na prezentowanym fragmencie widać już dość dobrze układ przestrzenno-komunikacyjny wsi wraz z całym otoczeniem czyli Kępą Bazarową i Wisłą, obszarem dworca kolejowego czy sąsiedniej wsi Rudak. Widać też dokładnie charakterystyczny kształt terenu zajmowanego przez umocnienia Fortu Przyczółek Mostowy, zespół koszar rudackich oraz tereny cegielni Rudak.

Na terenie samej wsi układ drogowy właściwie się nie zmienił, bo w oczy od razu rzuca się charakterystyczny „krzyżak” ulic Okólnej i dzisiejszej Łódzkiej czyli kiedyś Stawki Północne i Południowe. Ogólnie niedużo budynków, głównie pola i łąki, z punktową miejscami zwartą zabudową podmiejską i z gospodarstwami rolnymi w rozproszeniu. Co ciekawe nie jest zaznaczony na mapie budynek szkoły gminnej przy ul. Łącznej, istniejący tu co najmniej od lat 70-tych XIX w.

Z większych ulic w układzie równoleżnikowym widać ul.Włocławską w pierwotnym przebiegu mijającą zalesione tereny wokół cegielni i dalej na wschód, ul. Strzałową biegnącą w kierunku Rudaka otoczoną łąkami, a także „polne” drogi będącą dziś ul.ul. Hallera, św. Wojciecha, Woyczyńskiego i Łączną. Za to w układzie południkowym tych ulic zaznaczonych jest więcej, bo widać późniejszą ul. Radialną (obecnie Kniaziewicza) z równoległą drogą polną całkowicie już zatartą, a w trójkącie ulic Stawki Południowe, Łódzka i Łączna szereg dróg polnych, których ostatnie fragmenty jeszcze kilka lat temu dosyć wyraźne znikają pod obecną intensywną zabudową i nowymi ciągami komunikacyjnymi.

Widać także ulice Białą, Złotą, Idzikowskiego, Pstrowskiego, aż po Armii Ludowej w otoczeniu licznych budynków powiązanych z obszarem poligonu. O militarnym przeznaczeniu z pewnością z racji bliskości terenów wojskowych oznaczone są obiekty o numerach 38, 95 i 96. Również pobliski cmentarz ewangelicki przy ul. Łącznej istniejący w tym miejscu prawdopodobnie założony w 1873 jako poepidemiczny, od lat 80. XIX w. wykorzystywany jako garnizonowy dla załogi lewobrzeżnych fortów, w latach 1899-1908 własność gminy wiejskiej Stawki.

Warto tę mapę nieco postudiować, gdyż został na niej uchwycony bardzo ciekawy moment w historii wsi Stawki. Są to lata jak wynika z późniejszych map tuż przed zwiększoną urbanizacją oraz przyłączeniem w latach późniejszych wsi Rudak i Stawki do miasta Torunia.

Można też pomyśleć, jak bardzo zmieniły się Stawki w ciągu ostatnich kilkunastu latach, w porównaniu do lat minionych…

Dodaj komentarz

Filtered HTML

  • Adresy internetowe są automatycznie zamieniane w odnośniki, które można kliknąć.
  • Dozwolone znaczniki HTML: <a> <em> <strong> <cite> <blockquote> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd>
  • Znaki końca linii i akapitu dodawane są automatycznie.

Plain text

  • Znaczniki HTML niedozwolone.
  • Adresy internetowe są automatycznie zamieniane w odnośniki, które można kliknąć.
  • Znaki końca linii i akapitu dodawane są automatycznie.
CAPTCHA
Poniższe zadanie ma na celu stwierdzenie, czy jesteś człowiekiem, a tym samym przeciwdziałanie spamowi.