A MOŻE CHOĆ JEDEN NA STAWKACH?

Wiadomo, dzielnica Stawki to nie Śródmieście, a tym bardziej nie Starówka. To tylko dawna wieś „olęderska”. Oprócz kilkudziesięciu starych domów, dwóch fortów i kilkunastu dzieł obronnych, a także zespołu dworca kolejowego położonego właściwie na terenie dawnej wsi Piaski, nie ma tu „świetnych” zabytków. Właściwie historia, zwłaszcza ta wielka pisana przez duże „w” przeszła obok, działa się gdzieś, daleko, obok i nie ma o czym mówić. Nie ma co upamiętniać, wszystko było właściwie tam, po drugiej stronie, ale nie tu, bo tu tylko łąki i pola. Już nawet pobliski Podgórz, to było miasto! Niewielkie, ale wszak miasto. A jakie znaczenie! Kolej, wojsko, niewielki przemysł ze słynnym browarem na czele, który niestety został zdmuchnięty przez wybuch trotylu. I Marszałek, który został upamiętniony tablicą pamiątkową na dawnym ratuszu miejskim. A kiedyś to nawet na głównej ulicy był pomnik. Pruskiego wojaka, ale był.

W ostatnich latach „meblowanie” miasta pomnikami, tablicami czy też po prostu małą „architekturą” oswajającą przestrzeń, zwłaszcza dla turysty znacznie przyspieszyło. Jak podaje wiodące dzieło w tej materii „Toruńskie pomniki” Antoniego Ziółkiewicza, tablic i pomników jest na terenie miasta ponad 140, a właściwie na chwilę obecną, po ostatnich odsłonach dokonanych i już zapowiedzianych ok. 150. I dobrze, bo mimo pojawiających się głosów sprzeciwu i rozlicznych zarzutów w tym względzie jest nam to potrzebne, bo przez stulecia, wtedy gdy inni stawiali monumentalne pomniki swoim bohaterom i wielkim wydarzeniom nam nie było wolno tego czynić, a i historię mamy przecież jak mało który naród na świecie.

A gdyby tak jakaś inicjatywa dla tej dzielnicy, dla tego obszaru, które tej historii nie są do końca pozbawione? Jakiś pomnik lub choćby tablica pamiątkowa i dla tej części miasta?

Może warto odnotować, że co prawda po tamtej stronie był zamek krzyżacki stanowiący jeden z pierwszych etapów podboju pogańskich Prus, ale to po tej stronie rzeki było pierwsze umocnione miejsce rycerzy zakonnych zwane Vogelsang „ptasi śpiew”, co odnotowują najstarsze źródła? I to tu powinni przyjeżdżać turyści, zwłaszcza ci co mają jakby to powiedzieć „krzyżackie” idee-fix? Czy niewarto tego upamiętnić?

Może upamiętnić jakąś postać związaną z wojskiem, od zawsze tu obecnym? Przecież patronami tych ulic, co widać na codzień są postaci nietuzinkowe i ważne dla naszej historii, również lokalnej. Skromna tablica poświęcona jeńcom alianckim więzionym na terenie fortu XIII w okresie II w.ś. pełnej satysfakcji nie daje. A zwłaszcza, że umieszczona na terenie jednostki wojskowej, na co dzień jest nie dostępna.

Może przywołać pamięć o gen. Stanisławie Woyczyńskim, którego upamiętnia tylko mała uliczka, a bardziej deptak wiodący przez Park? Przecież to oddziały pod jego dowództwem broniły Torunia przed Austriakami bombardującymi miasto właśnie stąd podczas wojny 1809 roku, mimo że złożony chorobą generał dowodził z łóżka? Któż dziś o tym pamięta? I warto tu wspomnieć, że mieliśmy tu kiedyś pomnik związny z tym wydarzeniem, kiedy to w 1825 r. austriacki następca tronu, arcyksiążę Ferdynand (uprzednio dowodzący oblężeniem miasta) ufundował na przyczóku mostowym skromny pomnik ku pamięci poległego tam płk. Franza Bruscha von Neuberg, który przetrwał do początku lat 30-tych.

Może wreszcie upamiętnić najważniejszą i jednocześnie na swój sposób najbardziej prestiżową inwestycję w dzielnicy i na całym Pomorzu, jaką w okresie międzywojennym była budowa rozgłośni radiowej Polskiego Radia przy ul.Podgórskiej. Stacja ta, która rozpoczęła nadawanie w 1935 roku jako Pomorska Rozgłośnia Polskiego Radia z siedzibą w Toruniu, była wybudowana jako ósma z kolei w Polsce, a druga pod względem mocy nadajnika po warszawskiej i dodawała splendoru miastu będącemu stolicą Pomorza. Kto jadąc dziś ul. Podgórską zdaje sobie sprawę, że przejeżdża obok miejsca, gdzie stała kiedyś budowla tak ważna dla polskich interesów w tej części kraju?

A może tak po prostu upamiętnić wszystkich dawnych mieszkańców Stawek, kiedyś wsi, a dzisiaj dzielnicy Torunia, a zwłaszcza zasadźćów wsi czyli mennonitów, tak jak to uczyniono choćby tablicą na ścianie kościoła parafialnego na pobliskim Rudaku?

 

Dodaj komentarz

Filtered HTML

  • Adresy internetowe są automatycznie zamieniane w odnośniki, które można kliknąć.
  • Dozwolone znaczniki HTML: <a> <em> <strong> <cite> <blockquote> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd>
  • Znaki końca linii i akapitu dodawane są automatycznie.

Plain text

  • Znaczniki HTML niedozwolone.
  • Adresy internetowe są automatycznie zamieniane w odnośniki, które można kliknąć.
  • Znaki końca linii i akapitu dodawane są automatycznie.
CAPTCHA
Poniższe zadanie ma na celu stwierdzenie, czy jesteś człowiekiem, a tym samym przeciwdziałanie spamowi.